Tổng quan về mụn trứng cá

Mụn trứng cá thông thường (mụn sần, mụn mủ, mụn đầu đen, mụn đầu trắng) là loại bệnh lý về da phổ biến nhất ở các nước phát triển.

Bệnh thường gặp ở độ tuổi dậy thì, xuất hiện cùng lúc với sự thay đổi hóc-môn trong cơ thể và có thể kéo dài đến độ tuổi trưởng thành. Khoảng 80 – 90% thanh niên bị ảnh hưởng bởi mụn trứng cá ở các mức độ khác nhau, và có đến 20 – 30% trong số đó cần phải điều trị.

Hiện nay số lượng người trưởng thành bị mụn trứng cá cũng ngày càng gia tăng, đặc biệt là ở phụ nữ.

Trong bài viết này các Bác sỹ của da liếu Hồng Đức sẽ chia sẻ về nguyên nhân, triệu chứng và các cách điều trị mụn trứng cá

Mun-trung-ca

01 Mụn trứng cá là gì 

Mụn trứng cá là một bệnh lý của nang lông tuyến bã với biểu hiện của sự tích tụ chất bã nhờn trong cổ nang lông hình thành nên nhân mụn (comedon) như mụn đầu trằng , mụn đầu đen mà trong công đồng hay gọi là mụn ẩn, khi có sự xâm nhập của vi khuẩn gây nên tình trạng viêm nhiễm sẽ tạo nên các mụn viêm và mụn mủ. 

Mụn trứng cá thường  xuất hiện ở những vùng da có nhiều tuyến bã nhờn như vùng mặt ngoài ra còn có thể xuất hiện ở cổ, vai, ngực và lưng.

Mụn trứng cá gây nên mất thẩm mỹ làm cho các bạn trẻ thường thiếu tự tin, khiến tâm lí căng thẳng, khó chịu kéo dài. Mụn trứng cá nếu không được điều trị kịp thời và đúng cách có thể dẫn đến vết thâm (PIH)  hay còn gọi là mụn thâm hoặc để lại sẹo.

Trong y học có nhiều cách phân loại mụn trứng cá khác nhau.  Dựa trên hình thái và số lượng của tổn thương Tác giả Karren McCoy phân Mụn trứng cá 3 mức độ sau.

  • Mụn trứng cá mức độ nhẹ: Có ít hơn 20 nhân trứng cá không viêm hoặc có có ít hơn 15 sẩn viêm (mụn viêm) hoặc tổng cộng có ít hơn 30 tổn thương.
  • Mụn trứng cá mức độ trung bình: Có từ 20-100  nhân trứng cá không viêm hoặc có có ít hơn 15-50 sẩn viêm (mụn viêm) hoặc tổng cộng có ít hơn 30-125 tổn thương.
  • mụn trứng cá mức độ nặng: Có 5 nốt/ cục nang hoặc có trên 100 nhân trứng cá không viêm hoặc có trên 50 sẩn viêm (mụn viêm) hoặc tổng cộng có trên 150 tổn thương.

02Cơ chế bệnh sinh của mụn trứng cá

Có 4 yếu tố chính góp phần vào sự hình thành của mụn trứng cá:

01. Dày sừng cổ nang lông

Dày sừng cổ nang lông  là hiện tượng các tế bào sừng ở cổ nang lông (lớp ngoài cùng của biểu bì) tăng sinh dày lên tạo thành các khối sừng làm bít tắc lỗ chân lông làm cho chất bã nhờn không thoát được lên da dẫn tới hình thành nhân trứng cá (comedon).

 02.Sự tăng tiết bã nhờn

Tuyến bã nhờn là một tuyến ngoài tiết nằm  ở trong da, tuyết tiết ra một chất dầu gọi là bã nhờn nhằm bôi trơn tóc và da. Tăng tiết bã nhờn là hiện tượng tuyến bã nhờn tăng hoạt động và tiết  ra quá nhiều chất  bã nhờn.

Có nhiều yếu tố ảnh hưởng đến sự sản xuất bã nhờn như hóc-môn, khí hậu, việc dùng thuốc và các yếu tố di truyền.

03. Quá trình thâm nhập của vi khuẩn P.acnes

Hiện tượng tăng tiết chất bã quá mức  và dày sừng cổ nang lông là cho chất bã nhờ ứ trệ trên da tạ điều trị cho vi khuẩn P.acnes ( một loại vi khuân chí ở trên da)  phát triển và tăng cường hoạt động gây phản ứng viêm nhiễm và tạo thành các mụn viêm, mụn mủ hoặc mụn nang.

03Các nguyên nhân và yếu tố chính gây nên mụn trứng cá

01. Mụn trứng cá do nội tiết

Nội Tiết đóng vai trò quan trọng dẫn đến sự hình thành mụn trứng cá ở thanh thiếu niên (mặc dù mụn trứng cá có thể xuất hiện ở mọi lứa tuổi). Sự gia tăng một loại nội tiết có tên gọi Androgens ở cả nam và nữ trong độ tuổi dậy thì khiến bã nhờn được sản xuất nhiều hơn mức cần thiết.

Thêm vào đó, các tuyến bã nhờn trở nên nhạy cảm hơn cũng là một nhân tố liên quan đến đến sự phát triển của mụn trứng cá.

Do tuyến bã nhờn đặc biệt nhạy cảm với nội tiết, mụn trứng cá ở độ tuổi trưởng thành vẫn có thể xuất hiện ở phụ nữ bị mắc các bệnh liên quan đến nội tiết như hội chứng đa nang buồng trứng. Ngoài ra, thần kinh căng thẳng cũng có thể là nguyên nhân gây mụn trứng cá ở phụ nữ trưởng thành.


Phần lớn mụn trứng cá biến mất một cách tự nhiên sau tuổi dậy thì. Tuy nhiên vẫn cần phải có các biện pháp chữa trị hiệu quả để ngăn ngừa việc hình thành sẹo về sau.


02. Mụn trứng cá do di truyền

Gen cũng được cho là có ảnh hưởng đến sự phát triển của mụn trứng cá ở mỗi người. Chính vì vậy, nếu cả cha và mẹ đều bị mụn trứng cá, tỷ lệ con cái của họ mắc phải cũng sẽ cao hơn.


Nếu cha mẹ có mụn trứng cá ở độ tuổi trưởng thành, con cái của họ cũng có nhiều khả năng gặp điều tương tự.


03. Mụn trứng cá do thuốc

Thuốc. Một số loại thuốc như corticoid hoặc lithium (một loại thuốc an thần) được xác định có liên quan đến sự hình thành mụn trứng cá ở một số người.

Luôn thông báo cho bác sĩ về các loại thuốc bạn đang sử dụng khi tìm kiếm lời khuyên cho các vấn đề về da của mình.

04. Mụn trứng cá do lối sống và thói quen sinh hoạt

Mặc dù không phải là nguyên nhân gây nên mụn trứng cá, một số yếu tố sau đây có khả năng khiến các triệu chứng trở nên trầm trọng hơn:

  • Một chế độ dinh dưỡng quá nhiều cacbon hydrat (quá nhiều đường và bột)
  • Dùng quá nhiều sữa bò và các sản phẩm từ sữa (ngoại trừ pho mát)
  • Hút thuốc lá
  • Trang điểm khiến lỗ chân lông bị bít tắc.

Nhiều người cho rằng những người bị mụn trứng cá thường có lối sống không sạch sẽ nhưng thực tế không phải vậy. Ngược lại, thực chất việc vệ sinh quá mức với những sản phẩm có tính tẩy rửa mạnh còn dễ khiến da bị kích ứng.


04Điều trị mụn trứng cá

Đối với nhiều người bị mụn trứng cá, các phương pháp tự chữa trị thường không mang lại hiệu quả mong muốn. Tình trạng mụn trứng cá ở những bệnh nhân này thường nghiêm trọng hơn và ở mức độ trung bình (mụn đầu trắng) hoặc nặng (mụn bọc).

Có nhiều phương pháp để điều trị hiệu quả tình trạng mụn trứng cá. Khi làn da của bạn bị nổi mụn thì nên  điều trị sớm để loại bỏ mụn và ngăn ngừa các di chứng do mụn để lại như sẹo và vết thâm cũng nhưng những ảnh hưởng đến tam lý do mụn gây nên

Việc quan trọng trước khi quyết định liệu pháp điều trị mụn là phải nhận biết được các hình thái tổn thương, mức độ của mụn trứng cá cũng như típ da và ác yếu tố khác như thói quen sinh hoạt, tiền sử sử dụng thuốc và mỹ phẩm  Các liệu pháp điều trị mụn trứng cá  thường giải quyết 1 trong 4 (hoặc nhiều hơn) yếu tố gây mụn:

  • Giảm sự bài tiết bã nhờn, qua đó kiểm soát chứng viêm da tăng bã nhờn
  • Thúc đẩy quá trình bong tróc da, qua đó kiểm soát sự tăng sừng.
  • Tiêu diệt và ngăn ngừa sự thâm nhập của vi khuẩn
  • Giảm viêm nhiễm và làm dịu các nốt sần mụn mủ.

05Các phương pháp điều trị mụn trứng cá

01. Điều trị mụn Trứng cá bằng các thuốc bôi tại chỗ:

Là phương pháp thường được các bác sỹ da liễu áp dụng: có thể sự dụng đơn thuần hoặc phối hợp tùy theo mức độ bệnh và tình trạng da.Các thuốc bao gồm: thuốc bôi có tác dụng diệt vi khuẩn gây nêm mụn trứng cá, thuốc làm giảm tiết dầu, thuốc kháng sinh, thốc có tác dụng làm giảm sừng như axit salicylic, các nhóm thuốc có chứa retinoid….

02. Điều trị mụn trứng cá bằng các thuốc có tác dụng toàn thân: 

Được chỉ định trong các trừng hợp mụn trứng cá mức độ nặng , các trường hợp mụn trứng cá đỏ, mụn viêm mủ. một sô nhóm thuốc bao gồm:

  • Thuốc kháng sinh: giúp tiêu diệt vi khuẩn và giảm viêm.
  • Thuốc tránh thai và thuốc khác mà có tác dụng điều chỉnh các rối loạn hormon (có thể hữu ích cho phụ nữ).
  • Isotretinoin: là thốc duy nhất có tác dụng  trên tất cả các nguyên nhân gây mụn trứng cá.

03. Điều trị mụn bằng Laser và các liệu pháp ánh sáng

Thường được áp dụng tại những trung tâm da liễu lớn do các thiết bị công nghệ cao điều trị mụn trứng cá thường rất đắt tiền và yêu cầu các bác sỹ cần phải có kinh nghiệm và được đào tạo về công nghệ một cách bài bản. Những phương pháp điều trị bao gồm:

Các liệu pháp trị mụn bằng laser và ánh sáng có tác dụng là giảm tiết bã nhờn, tiêu diệt các vi khuẩn gây nên mụn trứng cá , đồng thời làm loại bỏ các vết thâm do mụn trứng cá để lại. Đây là biện pháp rất hiệu quả giúp nhanh chóng lạo bỏ cá tổn thương mụn trứng cá đồng thời còn giúp cho làn da trở nên mịn màng và trắng sáng .

Liệu pháp Laser và ánh sáng có thể áp dụng đơn thuần hoặc phối hợp với các liệu pháp dùng thuốc để  nhanh chóng loại bỏ mụn và các di chứng sau mụn  và hạn chế tình trạng mụn tái phát.

công nghệ blulight

Điều trị mụn bằng công nghệ ánh sáng

04.Điều trị mụn bằng phương pháp lột da

Lột da còn có tên gọi khác là lột da bằng hóa chất ( chemichal Peel), thay da sinh học … Là  phương pháp dùng hóa chất để phá hủy các tế bào lớp ngoài cùng của da. Sau đó lớp da này sẽ được tái tạo từ các tế bào đáy đáy ở thương bì.

Điều trị mụn bằng lột da thường áp dụng cho các dạng mụn ẩn ( mụn đầu trắng, mụn đầu đen), các tổn thương tăng sắc tố sau mụn, tình trang lỗ chân lông thưa với cơ chế làm giảm sự sừng hóa và bít tắc cổ nang lông, ngăn ngừa quá trình bít tắc bài tiết bã nhờn, lấy bỏ các tế bào da và sắc tố hình thành trong quá trình viêm của mụn thâm.

Liệu pháp trị mụn bằng lột da cần phải tiến hành bởi bác sỹ chuyên khoa da liễu có nhiều năm kinh nghiệm nếu không có thể gây nên các tai biến biến chứng như tạo sẹo, tăng sắc tố và đỏ da sau lột.

trị-mun-bang_laser-acne

Quy trình trị mụn bằng công nghệ laser Acne tại da liễu Hồng Đức

06Một số vấn đề cần chú ý khi trị mụn

  • Sử dụng nước ấm và sữa rửa mặt phù hợp (nước quá nóng hoặc quá lạnh có thể khiến bệnh trầm trọng hơn)
  • Để mụn tự biến mất một cách tự nhiên (nặn mụn có thể khiến tình hình trở nên tồi tệ hơn và thậm chí dẫn đến sẹo)
  • Chỉ sử dụng những sản phẩm dưỡng da không gây bít lỗ chân lông
  • Chỉ sử dụng những sản phẩm trang điểm không gây bít lỗ chân lông.
  • Rửa sạch lớp trang điểm vào cuối ngày

da_lieu_hong_duc

Da liễu Hồng Đức – Trung tâm trị mụn chuẩn y khoa tại Hà nội


Cần lưu ý rằng liệu pháp điều trị mụn trứng cá cần thời gian để có hiệu quả, cho dù người bệnh có dùng thuốc hay không. Thời gian điều trị thông thường diễn ra từ 4 đến 8 tuần, mặc dù đôi khi có thể kéo dài tới 3 tháng.

Trong suốt quá trình điều trị,  tình trạng mụn có thể trở nên trầm trọng hơn trước khi được chữa khỏi khiến các bệnh nhân thường chán nản và bỏ cuộc. Vì vậy, điều quan trọng là phải kiên trì tuân theo các quy trình chữa trị ngay cả khi không có tiến triển trước mắt.


FacebookGoogle+Twitter
Thẻ: , , , ,

Chuyên mục:

Hạy gọi cho chúng tôi để được tư vấn tốt nhất HOTLINE: 0984110997

Comments are closed here.